Blog

Herstellen van OneDrive bestanden naar een tijdstip in het verleden

Sinds het begin van SharePoint (ergens in 2001) komt het onderwerp altijd ter sprake: hoe is het geregeld met back-up en restore? Dit geldt voor SharePoint sites, maar zeker ook voor OneDrive, waarbij gebruikers volledig zelf in controle zijn van hun bestanden. Een foutje is snel gemaakt, en gebruikers komen dan ook met de vraag om bestanden van drie weken geleden terug te zetten.

In ‘on-premise’ (in het interne netwerk) installaties van SharePoint en OneDrive, zal een SharePoint beheerder vaak beschikken over (dagelijkse) back-ups en bijbehorende software, waarmee deze vragen van gebruikers beantwoord kunnen worden.

In Office 365 bestaat ook back-up en restore software. Maar laten we eerlijk zijn: met de keuze voor Office 365 verwachten we dat Microsoft dit voor ons regelt. Dit gebeurt natuurlijk ook, alleen is het terughalen van back-ups niet altijd even eenvoudig, zeker niet als je een kleinere organisatie bent en geen direct lijnen met Microsoft onderhoudt.

Microsoft heeft er belang bij dat het back-up en restore verhaal zo goed mogelijk geregeld is en dat gebruikers zelf de meest elementaire zaken zelf kunnen afhandelen. Hierover heb ik enige tijd geleden een uitgebreide blogpost over geschreven.

Sinds kort is er echter een nieuwe vorm bijgekomen die gebruikers in staat stelt om hun eigen OneDrive terug te zetten naar de situatie in het verleden! Dit kan erg handig zijn en zou ook een oplossing zijn voor bestanden die door indringers opzettelijk versleuteld zijn om zo veel geld bij je los te peuteren. Iets waar veel aandacht voor is geweest de laatste tijd.

Hoe doe je dat?

In je OneDrive omgeving klikt je het tandwieltje aan (rechtsboven) en je selecteert ‘Uw OneDrive herstellen’.

onedrive_restore_1

Vervolgens is het mogelijk om een vastgestelde tijdspan te selecteren.

onedrive_restore_3

Klik op ‘Herstellen’ om alle bestanden terug te zetten naar dat moment in het verleden.

Tevens is het mogelijk zelf een tijdstip te selecteren.

onedrive_restore_2

Met behulp van de schuifbalk kan de tijd worden geselecteerd. Tevens zie je wat er in die tijd allemaal veranderd is, erg handig! Zo krijgt de gebruiker weer meer mogelijkheden om verkeerd gewijzigde bestanden terug te zetten.

Afwegingen

Het terugzetten van bestanden is een zeer welkome toevoeging. Echter, er is wel een aantal zaken waarmee rekening gehouden moet worden. Zo worden verwijderde bestanden niet terug gezet. Deze blijven in de prullenbak staan. Het per ongeluk verwijderen van bestanden is op deze manier op te lossen, maar wel iets om rekening mee te houden.

Tevens werkt het terugzetten op basis van versies. Dit betekent dat als je dit hebt uitgezet in je OneDrive, dit mechanisme niet meer werkt. Dit zal normaal gesproken niet vaak voorkomen, maar toch handig om te weten.

Het kunnen terugzetten van bestanden voor een gebruiker erg prettig. Het maakt daarbij ook inzichtelijk dat je zonder eigen back-up software, toch de mogelijkheid hebt om back-ups terug te zetten.

 

 

 

Office 365 Tip: SharePoint documentversies vergelijken in Word

SharePoint biedt de mogelijkheid om te werken met versies. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen zogenaamde major (1.0, 2.0, etc.) en minor (0.1, 0.2, etc.) versies. Het bijhouden van versies is een instelling op bibliotheek niveau en heeft als voordeel dat het inzichtelijk wordt wie, wat en wanneer er wat met het document gedaan is.

versions1

Soms is het nodig te zien welke wijzigingen er hebben plaatsgevonden sinds een bepaalde versie. Het is dan mogelijk om in SharePoint een oudere versie in te zien. Je kan de huidige versie dan vergelijken met een vorige versie.

versions2

Dit laatste kan echter ook heel simpel vanuit Word. Open hiervoor het document uit SharePoint in Word.

versions3

Kies vervolgens voor het ‘Vergelijken‘ menu en kies ‘Bepaalde versie…‘.

versions4

Selecteer vervolgens de versie die je wilt vergelijken met het origineel.

versions5

En het is vervolgens mogelijk de wijzigingen te vergelijken, direct vanuit Word!

Bouw je eigen Bot in Microsoft Teams & Skype (stap voor stap)

Eind vorig jaar schreef ik een blog met daarin een voorspelling over Bots in Microsoft Teams. Hierin benoemde ik de mogelijk om zelf aan de slag te gaan met het maken van een eigen Bot. In het (verre) verleden (2004) heb ik ooit een bot gemaakt die je SharePoint kon laten doorzoeken met behulp van Live Communication Server (LCS), de verre voorloper van Skype voor Bedrijven.

bitspraakbot4

Met de mogelijkheid om Bots te bouwen in Microsoft Teams, is het een stuk eenvoudiger geworden om hiermee aan de slag te gaan. In een uurtje tijd lukte het me om een eigen bot te maken, deze in Azure uit te rollen, en deze vervolgens in Microsoft Teams, Skype en Skype voor bedrijven te gebruiken! Een korte samenvatting:

Bouwen van je Bot
Een goed startpunt is de Bot Builder SDK for .Net te gebruiken. Hier heb je de mogelijkheid om drie zip bestanden te downloaden die een Bot template beschikbaar maken in Visual Studio 2017.bitspraakbot5Tevens wordt er een link gelegd naar de Bot emulator, waarmee je je eigen Bot offline kan testen. Als je alles binnen hebt, kan je een nieuw project starten. Ik kan in dit artikel niet te veel in op de logica van een Bot, maar je kan heel eenvoudig je eerste logica toevoegen. bitspraakbot6

Testen van je Bot
Je kan de Bot testen door de emulator te gebruiken. Debug je project en voer het Bot ‘endpoint’ in, in de emulator. Het endpoint is van belang; via dit kanaal communiceert je Bot straks met Teams of Skype. Het endpoint bevindt zich op: https://[url]/api/messages

Registratie van je Bot
Bij het verbinden met je Bot, werk je met een application ID en een wachtwoord. Deze kan je zelf genereren en aanpassen in de web.config van het project, maar omdat je Bot straks ook online geregistreerd wordt, is het handig deze registratie eerst uit te voeren. Ga hiervoor naar https://dev.botframework.com/bots, en maak een nieuwe Bot aan. Je geeft tijdens deze registratie aan wat je Bot is en doet, de afbeeldingen van je Bot, en je endpoint. Tevens genereer je een ID en wachtwoord. Deze heb je op verschillende plekken nodig.

Uitrollen van je Bot
Nadat je registratie van je Bot klaar is, je het ID en wachtwoord in de web.config hebt geregistreerd hebt, en je de Bot werkend gezien hebt in de emulator, kan je de Bot uitrollen naar bijvoorbeeld Azure. Dit gaat eenvoudig via de publicatie optie in Visual Studio. Let er wel op dat je Bot communiceert over een beveiligde verbinding (https). Uiteraard is dit standaard binnen een Azure Web app.

Kanalen configureren
Je bot is gepubliceerd in Azure, en je kan nu beginnen met het configureren van de kanalen waar je Bot over mag communiceren. In mijn geval stel ik de Bot beschikbaar in Microsoft Teams, Skype en Skype voor Bedrijven. Het is een kwestie van aanzetten in je Bot configuratie online.

bitspraakbot7

Je Bot gebruiken in Microsoft Teams
Het is mogelijk om je Bot nu te gebruiken in Teams. Hiervoor is het handig om de Teams App Studio te downloaden. Met deze tool maak je eenvoudig een package (.zip) zodat je deze kan toevoegen in Teams.

bitspraakbot8.png

Ook hier gebruik je weer de ID en gegevens van je Bot. Uiteindelijk package je de Bot en wordt een .zip bestand gegenereerd welke gebruikers kunnen gebruiken om je Bot toe te voegen. Omdat het een test betreft, is dit de makkelijkste manier om je Bot te gebruiken. Uiteraard kan je de Bot, indien deze voldoet aan bepaalde eisen, ook publiceren in de Store van Microsoft.

Gebruikers kunnen nu de .zip gebruiken om de Bot toe te voegen. Selecteer hiervoor in de Store de optie ‘Een aangepaste app uploaden’ (linksonder in het menu).

bitspraakbot9

Je Bot is vervolgens beschikbaar in je Chat scherm, of in het Team waaraan je de Bot toevoegt.

bitspraakbot

Je Bot gebruiken in Skype
Het is eenvoudig je Bot te gebruiken in Skype (voor consumenten). Bij het activeren van het kanaal online, krijg je een URL. Door deze URL aan te klikken wordt de Bot toegevoegd aan je contacten in Skype. Je kan de Bot daarna direct gebruiken

bitspraakbot3

Je Bot gebruiken in Skype voor Bedrijven
Je Bot beschikbaar stellen in Skype voor Bedrijven binnen je organisatie kan je centraal regelen. Dit kan vooralsnog alleen via PowerShell. De handleiding hiervoor staat hier beschreven: https://skypeappregistration.azurewebsites.net/bot/93640d52-ac94-47c9-8609-2c985b8fd1b2. In feite registreer je de Bot in Skype onder een eigen account (bijvoorbeeld: bot@bitspraak.nl).  Het kan tot 8 uur duren voordat de Bot bij alle gebruikers beschikbaar is.

bitspraakbot2

Conclusie
Het maken van een Bot is relatief eenvoudig, als je tenminste de logica van je Bot buiten beschouwing laat. Hoewel je een bewerkelijk aantal stappen moet zetten om je Bot werkend te krijgen, zijn de stappen niet heel lastig. De uitdaging ligt vooral bij het ‘intelligent’ maken van je Bot.

De toepassingen van een Bot zijn natuurlijk legio: informatie opvragen, simpele taken uitvoeren, etc. Doordat je Bot in Teams of Skype aanwezig is, kan je makkelijk ook onderweg via je telefoon je Bot benaderen.

Op dit moment bevat mijn Bot nog niet veel handigheidjes. De komende tijd zal ik daarom af en toe een update geven van de vorderingen van de Bitspraak Bot. Mocht je intussen vragen hebben, laat het mij dan weten!

SharePoint Documentenset: wel of niet doen?

Office 365 is uitermate geschikt als document management systeem (DMS); het bevat alle elementen die nodig zijn om een degelijke inrichting te doen, welke ook voldoet aan wettelijke standaarden. Zaken als documentbeveiliging, archivering, compliancy, versiebeheer en workflows, zijn standaard onderdeel van het pakket. Een van de functionaliteiten die SharePoint al jaren bevat, is het maken van dossiers.

Dossiers, in SharePoint terminologie ‘documentensets’ genoemd, zijn eigenlijk containers (of folders) waarin documenten kunnen worden opgeslagen. Een documentenset is daarna als geheel te beschouwen als het gaat om metadata of archivering. Het is als het ware een dossier, waarbij het dossier zelf de kenmerken bevat, en niet de documenten die er in zitten. Dit is direct een van de verschillen met traditionele mappen (of folders): documentensets kunnen metadata bevatten.

docset_1Documentensets kunnen worden aangezet met het activeren van een siteverzameling onderdeel.

Veel organisaties maken gebruik van deze documentsets als het gaat om dossiervorming. Echter, met de introductie van de moderne lijst lay-out, worden documentensets nog niet ondersteund. Dit gegeven is op zichzelf geen ramp, SharePoint schakelt automatisch terug naar de klassieke weergave van de lijst, zodat het documentenset alsnog getoond kan worden. Groot nadeel is dat dit voor de gebruiker heel onduidelijk is (het schakelen tussen verschillende ontwerpen binnen een lijst). Vooral beginnende gebruikers zijn hierdoor snel de weg kwijt en het is desastreus voor de acceptatie van het SharePoint platform.

docset_3
Documentensets kunnen vanuit de moderne lay-out worden aangemaakt. Daarna schakelt SharePoint automatisch om naar de klassieke weergave…

Zoals met veel functionaliteit in de moderne lay-out, komt deze met de tijd. Stukje voor beetje wordt de nieuwe lay-out de standaard en bevat het oude functionaliteiten, maar ook veel nieuwe. Het is dus zeker verstandig om om te schakelen naar deze nieuwe weergave. Echter, de documentensets blijven achter. Al bijna 2 jaar.

Dit gegeven baart zorgen: wat gaat er gebeuren met documentensets? Is dit legacy, of wordt er nieuw leven geblazen in deze functionaliteit? Wellicht gaan folders een grotere rol spelen, maar ook hier is geen duidelijke richting. Wel bevatten documentensets in de nieuwe weergave de mogelijkheid om als geheel een label te koppelen (net als bij folders). Dit is relatief nieuwe functionaliteit, en daarmee zijn documentensets dus niet vergeten.

docset_5Folders en documentensets bevatten sinds kort de optie om labels toe te passen.

Navraag bij Microsoft bevestigt het gegeven dat documentensets blijven en mee gaan in de nieuwe lay-out. Echter, waarom zijn deze er na zo’n lange tijd nog niet? Het roept daarom twijfel op en ben daarom op dit moment terughoudend met het introduceren met een oplossing gebaseerd op documentensets.

docset_4Documentensets zelf zien er nog erg ouderwets uit, niet goed voor de gebruikersacceptatie.

Ook op technisch vlak is er wat onduidelijkheid. CSOM (client side object model), de bibliotheek die ontwikkelaars gebruiken om acties uit te voeren in code in Office 365, bevat methoden om documentensets aan te maken. Echter, het gedrag van deze code is niet consistent, zeker niet als er inhoudstypen worden gemaakt die overerven van een documentenset. Met wat aanpassingen is het namelijk mogelijk om een goede documentenset aan te maken. Echter, bij het gebruik van de moderne lay-out, worden deze gezien als folders (ander icoon). Wel met metadata, en dat lijkt een aanknopingspunt!

In feite zijn documentensets natuurlijk folders maar dan met metadata. Als je de OneDrive client laat synchroniseren met een SharePoint bibliotheek met documentensets, worden deze getoond als folder. Echter, folders die in de verkenner worden aangemaakt, worden geen documentensets. Hoewel het koffiedikkijken is, zit hier wat mij betreft ook wel een mogelijke (voorzichtige) voorspelling in: documentensets worden folders (met metadata).

Voor alsnog moeten we afwachten welke richting het op gaat met documentensets. Neem mijn verhaal mee in je overwegingen in de keuze om documentensets te gaan gebruiken. Graag help ik je verder op weg!

Office 365 Tip: Bulksgewijs metadata bewerken

Met het toekennen van metadata in SharePoint lijsten, kunnen gebruikers de kracht van SharePoint optimaal benutten. Het wordt op deze manier namelijk makkelijk overzichten te creëren en zoekopdrachten uit te voeren op content, ongeacht op welke plek deze content is opgeslagen. Van oudsher is dit een van de speerpunten van SharePoint.

Het toekennen en updaten van metadata is in de loop der tijd veranderd. Zeker met de introductie van de ‘modern layout’ in SharePoint, is dit een fluitje van een cent geworden. Echter, het in één keer updaten van een metadata veld van meerdere items in een lijst, is altijd bewerkelijk geweest: in de klassieke SharePoint sites was er de optie ‘Weergeven in Excel weergave’, waarmee gebruikers een mogelijkheid kregen om metadata ‘snel’ te bewerken. Echter, in praktijk blijkt dit niet altijd even betrouwbaar. In de moderne lay-out is deze optie zelfs helemaal verdwenen.

Maar hiervoor is nu een oplossing geïntroduceerd: Bulksgewijs bewerken van metadata. Het was al mogelijk om een item in een lijst te selecteren en de metadata direct aan te passen onder het ‘i’-tje, rechtsboven in de lijst. De wijziging wordt daarmee direct opgeslagen. Snel en handig.

bulk_1

Nu is het echter ook mogelijk geworden om meerdere items tegelijk te selecteren en daarvan de metadata te bewerken! Dit gaat op dezelfde wijze: selecteer de documenten en klik op het ‘i’-tje. De optie ‘Bulksgewijs bewerken’ word daarna getoond. In dit scherm komen alleen de kolommen terug die ondersteund worden om bulksgewijs te updaten.

bulk_3

Nadat de juiste waarde is geselecteerd en je op ‘Opslaan’ hebt geklikt, is de metadata direct opgeslagen voor alle geselecteerde items. Een (zeer) welkome toevoeging in SharePoint!

Wil je meer informatie, lees dan het artikel hierover van Microsoft of neem contact met me op.

Microsoft Teams: waarom ‘bots’ het in 2018 (nog niet) gaan worden

In 2017 kriebelde het al, maar in 2018 wordt het ‘hot’: bots in Microsoft Teams. Bots (in de context van Office 365) zijn eigenlijk digitale gesprekspartners in Microsoft Teams. Het is in Teams mogelijk om bots toe te voegen aan je conversaties, waardoor je gesprekken kan voeren met deze digitale hulpjes.

Niet alleen is het mogelijk om informatie op te vragen aan de bot via een chatscherm, maar het is ook mogelijk om de bot bepaalde taken te laten uitvoeren. Denk bijvoorbeeld aan het inplannen van een vergadering, of nog interessanter, het aftrappen van een Flow.

De gebruiker doet dit door de bot een opdracht te geven, en aan de achterkant wordt de opdracht vertaald in een digitale actie met behulp van code. Een krachtige combinatie, waarmee je veel werk kan digitaliseren en laten afhandelen.

Er is op dit moment een aantal bots beschikbaar, echter vrijwel allemaal Engelstalig. Kom er achter welke bots je in Teams kan toevoegen, door te klikken op ‘Chat’ en dan te klikken in de zoekbalk.

bots_toevoegen

Je kan vervolgens een scala aan bots toevoegen.

bots_toevoegen2

En je kan de bot vervolgens gebruiken:

bots_gebruiken

Er is echter een aantal zaken waar je rekening mee zal moeten houden. Het gebruik van bots heeft ook een aantal aandachtspunten.

  1. Bots zijn vaak nog ‘dom’. Bots zijn stukjes code. Deze code moet jouw tekst gaan ontleden in omzetten in een actie. Ondanks dat er vele diensten zijn die tekst (redelijk goed) kunnen interpreteren, blijft het lastig dit op een goede manier te doen.
  2. Goede bots maken gebruik van A.I.. Een goede bot leert van zichzelf en van anderen. Zo wordt de bot steeds beter in het begrijpen van tekst en beeld en het uitvoeren van opdrachten. Als een bot zelf leert, noemt men dit ook wel Artificial Intelligence, oftewel A.I.. Hoewel het erg complex is om dit te maken, komen bedrijven als Facebook en Google toch wel erg dichtbij. Zo dichtbij, dat letterlijk de stekker uit het experiment getrokken is.
  3. Bots in Teams willen vaak toegang tot je data. Als een bot iets moet doen voor je, moet de bot daarvoor wel de juiste rechten hebben om de actie uit te voeren. Denk bijvoorbeeld aan toegang tot je agenda om een afspraak in te plannen, of voldoende rechten om een Flow af te trappen. Hier wordt het ‘spannend’. Hoe weet je dat dit het enige is wat de bot doet? Hoe weet je dat je data waar de bot toegang toe heeft niet opgeslagen wordt of gebruikt wordt? Hoeveel rechten heb je eigenlijk in Office 365? Hoewel je snel in allerlei theorieën terecht kan komen, is dit weldegelijk een aandachtspunt. Ik raad daarom graag het boek ‘Je hebt wél iets te verbergen‘ aan. Een gewaarschuwd mens telt voor twee… bots_gebruiken2
  4. Er is terechte ‘angst’ bij gebruikers. Een bot heeft te maken met gebruikers. Indien een bot een opdracht niet begrijpt of verkeerde conclusies trekt uit je tekst, dan ontstaat er snel argwaan bij gebruikers. Wat gebeurt er in je agenda als een bot een afspraak inplant op de verkeerde tijd? Hou rekening met gebruikers die bots niet leuk vinden. In Office 365 voegt een gebruiker zelf een bot toe en heeft dit dus zelf in de hand. Let daarom wel op dat de taken die door een bot uitgevoerd worden, ook op andere manier geïnitieerd kunnen worden.

Het is goed een bot te vergelijken met bijvoorbeeld Siri van Apple of Cortana van Microsoft. Deze digitale assistenten kunnen je helpen met het uitvoeren van simpele taken. Maar ook vaak wordt de vraag of opdracht niet goed begrepen. Het geeft aan hoe moeilijk het is een goede bot te maken.

En wat betreft de bot functionaliteit in Microsoft Teams? Het is een mooie toevoeging en het biedt veel mogelijkheden! Probeer het eens uit en voor de meer technische lezers, maak je eigen bot!